\u0130dlib, bulundu\u011fu jeopolitik konumu itibari ve b\u00fcnyesinde bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 silahl\u0131 \u00f6rg\u00fctlerin \u00e7e\u015fitlili\u011fi y\u00f6n\u00fcnden Suriye\u2019nin en hassas ve kritik b\u00f6lgesidir. Jeopolitik olarak \u0130dlib,\u00a0Suriye’nin kuzeyinde ve T\u00fcrkiye’nin Hatay ilinin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki Suriye topraklar\u0131nda yer alan bir eyalettir. T\u00fcrkiye ile 130 kilometrelik s\u0131n\u0131r kom\u015fulu\u011fu olan \u0130dlib’in do\u011fusunda\u00a0Halep, kuzeyinde Halep’in Afrin il\u00e7esi, g\u00fcneyinde ise Suriye rejiminin kalelerinden Lazkiye ve Hama yer al\u0131yor. Rejim i\u00e7in \u00f6nem arz eden bir \u00e7ok noktaya ve \u00f6zellikle Lazkiye eyaletine y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131n bir \u00e7o\u011fu \u0130dlib \u00fczerinden yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bununla birlikte Suriye rejimi i\u00e7 sava\u015f\u0131n ilk y\u0131llar\u0131nda sorunu \u00e7\u00f6zmek yada uzakla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in muhalif silahl\u0131 \u00f6rg\u00fctlerin silahlar\u0131 ve aileleri ile birlikte istedikleri b\u00f6lgeye gidebilecekleri konusunda bir uzla\u015fma metni haz\u0131rlad\u0131. Bu \u00e7er\u00e7evede silahl\u0131 ve silahs\u0131z muhaliflerden milyonlarca ki\u015fi ile birlikte, binlerce ter\u00f6rist \u0130dlib\u2019e g\u00f6\u00e7 etti. Bu g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131n\u0131n her ge\u00e7en g\u00fcn artmas\u0131 ile \u00a0DEA\u015e-YPG\/PKK ve rejim askerleri \u00a0halka yapm\u0131\u015f olduklar\u0131 zul\u00fcm, i\u015fkence, tecav\u00fczler neticesinde muhaliflerin ka\u00e7\u0131\u015f ve s\u0131\u011f\u0131nma eyaleti yine \u0130dlib oldu. Bu g\u00f6\u00e7lerle \u015fehrin n\u00fcfusu bir anda 4 milyonu a\u015ft\u0131. \u0130dlib eyaleti, radikal \u00f6rg\u00fct El Kaide’nin Suriye kolu olan Nusra Cephesi olarak bilinen Heyet Tahrir el \u015eam (HT\u015e) taraf\u0131ndan kontrol ediliyor. HT\u015e d\u0131\u015f\u0131nda Ulusal Kurtulu\u015f Cephesi, Hurras el Din (Dinin Muhaf\u0131zlar\u0131)\u00a0 \u00f6rg\u00fct\u00fc ve bunlarla birlikte bir\u00e7ok yabanc\u0131 cihat\u00e7\u0131da b\u00f6lgede \u00f6nemli bir varl\u0131k g\u00f6steriyor. \u0130dlib i\u00e7 sava\u015f\u0131n ba\u015f\u0131ndan itibaren lojistik, cephane ve insan kayna\u011f\u0131 bak\u0131m\u0131ndan sava\u015f\u0131 besleyen en kritik b\u00f6lgelerden biri oldu. T\u00fcrkiye, Rusya ve \u0130ran, \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n biran \u00f6nce bitmesi i\u00e7in, Kazakistan\u2019\u0131n ba\u015fkenti Astana\u2019da May\u0131s 2017\u2019de bir araya gelerek, \u0130dlib ili ve \u00e7evresindeki bat\u0131 Halep, kuzey Hama ve Lazkiye k\u0131rsal\u0131n\u0131 da i\u00e7ine alan b\u00f6lgeyi Gerginli\u011fi Azaltma B\u00f6lgesi ilan etmi\u015fti.\u00a0Bu \u00e7er\u00e7evede T\u00fcrkiye 12 adet, Rusya\u00a0 13 adet g\u00f6zlem noktas\u0131n\u0131 kurdu. Onca mutabakat ve g\u00f6r\u00fc\u015fmelere ra\u011fmen, Esed rejiminin \u0130dlib\u2019e operasyonlar\u0131 neredeyse hi\u00e7 durmad\u0131. Bu operasyonlara dair en b\u00fcy\u00fck bahanesi ise\u00a0 \u0130dlib\u2019teki El Kaide unsurlar\u0131 olan Heyet Tahrir \u015eam adl\u0131 \u00f6rg\u00fct\u00fc ter\u00f6rist grup olarak g\u00f6rmesi. Rusya ve \u0130ran Astana\u00a0Anla\u015fmalar\u0131n\u0131 \u00e7o\u011fu zaman hi\u00e7e sayarak,\u00a0Esed rejimine destek vermektedir. Bu destekten g\u00fc\u00e7 alan rejim g\u00fc\u00e7leri aral\u0131ks\u0131z \u0130dlib\u2019e sald\u0131r\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiriyor. Esed rejiminin\u00a0 ve Rus u\u00e7aklar\u0131n\u0131n sald\u0131r\u0131lar\u0131 sonras\u0131 \u0130dlib’in bir \u00e7ok b\u00f6lgesi bo\u015fat\u0131ld\u0131. Rusya’n\u0131n \u015fiddetli hava sald\u0131r\u0131lar\u0131ndan g\u00fc\u00e7 alan Esed rejimi ordusu ve \u0130ran destekli gruplar, b\u00f6lgede adeta zul\u00fcm yap\u0131yor. Bununla s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmayan rejim elde ettikleri topraklar\u0131, \u0130ran denetiminde bulunan gruplara pe\u015fke\u015f \u00e7ekmektedir. Suriye\u2019nin gelece\u011fi Esed \u00a0ile yeniden devam etmesi \u00fczerine kurulu Suriye Anayasa Komitesi’nin nihai hedeflerine ula\u015fmas\u0131 sonras\u0131, Suriye\u2019de yap\u0131lmas\u0131 planlanan referandumda Esed tekrar se\u00e7ilmek i\u00e7in \u015fimdiden her t\u00fcrl\u00fc yol ve y\u00f6ntemi denemektedir. \u0130dlib\u2019de bulunan sivilleri kendi taraf\u0131na \u00e7ekmesi en bariz \u00f6rneklerinden sadece bir tanesi. \u015e\u00f6yle ki Esed \u00a0muhaliflerin son kalesi ve en sorunlu b\u00f6lge olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u0130dlib\u2019i ele ge\u00e7irerek burada otoritesini yeniden tesis etmek istiyor. \u0130dlib s\u0131n\u0131r\u0131nda kontrol\u00fcn\u00fc elinde tuttu\u011fu b\u00f6lgelere sivil halk\u0131n ge\u00e7mesi i\u00e7in her t\u00fcrl\u00fc; propaganda, davet, vaat gibi faaliyetlerde bulunuyor. Rejim taraf\u0131na ge\u00e7en halk e\u011fer say\u0131lar\u0131 milyona yak\u0131n bir oranda olsa tekrar tekrar anons, ilan, bildiri gibi kitlesel ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131 ile davet etmeye devam edecek. Davette icap edilmeyenler ter\u00f6rist stat\u00fcs\u00fcne al\u0131nacak. Kendi taraf\u0131na ge\u00e7en halk\u0131 propaganda malzemesi olarak kullanacak. \u0130dlib\u2019i terk etmeyenlere ter\u00f6rist diyecek ve bombalayarak yok edecek. Bu katliam\u0131 yaparken de yanda\u015flar\u0131 uluslar aras\u0131 arenada taraf toplayarak Esed\u2019in k\u0131y\u0131mlar\u0131n\u0131 me\u015fru zemine oturtacaklar. Durum b\u00f6yle olunca can\u0131n\u0131 kurtarmak i\u00e7in sadece son bir y\u0131l i\u00e7erisinde T\u00fcrkiye s\u0131n\u0131r\u0131 yak\u0131nlar\u0131na 1 milyon\u2019dan fazla sivil g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kald\u0131. Rusya destekli bombard\u0131manlarda, 2000’den fazla sivil can verdi. \u00d6l\u00fcm\u00fcn her saniye kol gezdi\u011fi \u0130dlib\u2019de insani dram her g\u00fcn derinle\u015fiyor. Ve sadece T\u00fcrkiye bu insani drama hem sahada askeri g\u00fcc\u00fc ve \u00e7ok say\u0131da yard\u0131m kurulu\u015fu ile ka\u00e7an sivillerin yaralar\u0131n\u0131 sarmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor hemde masada Suriye\u2019nin toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc, huzuru ve g\u00fcvenli\u011fi i\u00e7in t\u00fcm diplomatik ili\u015fkileri devreye sokuyor. T\u00fcrkiye Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan, \u0130dlib’e ili\u015fkin \u015fu de\u011ferlendirmelerde bulunmu\u015ftu: “Rusya ile gerek So\u00e7i gerek Astana’da baz\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmeler ve anla\u015fmalar oldu. Bu anla\u015fmalara Rusya’n\u0131n sad\u0131k kalmas\u0131 halinde, biz de ayn\u0131 sadakatle yola devam ederiz. \u015eu an itibar\u0131yla maalesef Rusya, Astana’ya da So\u00e7i’ye de sad\u0131k de\u011fil. Arkada\u015flar\u0131m\u0131z muhataplar\u0131yla g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yap\u0131yor. Bu g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde de kendilerine, ‘\u0130dlib’de bu bombalamalar\u0131 vesaire durdurdunuz durdurdunuz, durdurmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z takdirde bizim art\u0131k sabr\u0131m\u0131z t\u00fckeniyor. Bundan sonra ne gerekiyorsa biz de bunu yapaca\u011f\u0131z.’ diye ifade ediliyor. En son Halep’ten bizim tarafa at\u0131\u015flar\u0131 var. Bunlara biz bir yere kadar sabrederiz, sabrettik ama ondan sonra da biz g\u00f6be\u011fimizi keseriz.” \u0130dlib meselesine T\u00fcrkiye \u00f6zelinde bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda kar\u015f\u0131ma birden \u00e7ok ve \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc a\u011f\u0131r yada imkans\u0131z sorunlar \u00e7\u0131kmakta. \u0130dlib Suriye Sava\u015f\u0131’nda son sahne olaca\u011f\u0131 kuvvetle muhtemel. Rejim ve ortaklar\u0131n\u0131n yapm\u0131\u015f oldu\u011fu sivil katliamlar ile yeni bir g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131 T\u00fcrkiye\u2019ye do\u011fru olacakt\u0131r. \u0130dlib\u2019in d\u00fc\u015fmesi ile siviller ya Afrin’e ge\u00e7ecek ya da T\u00fcrkiye’ye s\u0131\u011f\u0131nacak. \u00d6rg\u00fctlerin sald\u0131r\u0131 ve savunma hatlar\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde sivil yerle\u015fim alanlar\u0131nda olmas\u0131 nedeniyle\u00a0 \u00e7at\u0131\u015fmalarda sivil kay\u0131plar\u0131n \u00e7ok olaca\u011f\u0131 anlam\u0131na geliyor. \u0130dlib d\u00fc\u015ferse T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan 2016 y\u0131l\u0131ndan itibaren DEA\u015e,PKK\/YPG gibi ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctlerinden ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f F\u0131rat Kalkan\u0131, Zeytindal\u0131 ve Bar\u0131\u015f P\u0131nar\u0131 harekat alanlar\u0131ndaki kazan\u0131mlar da tehlikeye girebilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Esed rejimi uzun s\u00fcreden beri PKK\/YPG ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fcn\u00fc \u0130dlib\u2019e yap\u0131lacak kara harekat\u0131nda kullanmak i\u00e7in\u00a0 g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yapmaktad\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019nin \u0130dlib\u2019te bulunan 12 g\u00f6zetleme noktas\u0131ndaki Mehmet\u00e7ik ve Suriye g\u00fcd\u00fcm\u00fcnde ki\u00a0 PKK\/YPG ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc PKK\/YPG Esed rejimi, \u0130ran ve Rusya\u2019n\u0131n da verece\u011fi destek ile \u0130dlib sonras\u0131, Afrin\u2019e sald\u0131r\u0131ya ge\u00e7me planlar\u0131 yapacakt\u0131r. Afrin ile ba\u015flayan bu sald\u0131r\u0131lar yak\u0131n gelecekte T\u00fcrkiye\u2019nin destekledi\u011fi \u00d6SO elindeki di\u011fer b\u00f6lgelere de s\u0131\u00e7rayacakt\u0131r. Bu s\u0131\u00e7rama ile ba\u015fta ABD olmak \u00fczere Rusya, \u0130ran ve BM T\u00fcrkiye\u2019yi yaln\u0131z b\u0131rakacakt\u0131r. Esed rejim yanl\u0131lar\u0131 muhaliflerle irtibat kurup propaganda faaliyetleri yapacaklar. Esed rejiminin yeni Anayasa ile ar\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve g\u00fczel bir gelecek Suriye\u2019yi bekliyor yalan\u0131 ile muhaliflerin bir \u00e7o\u011funu kand\u0131racaklar. Baz\u0131 muhaliflere nakdi yada ticari rant kap\u0131lar\u0131 sunularak rejim taraf\u0131na ge\u00e7melerini sa\u011flayacaklard\u0131r. Esed yeni Anayasa ve liderlik koltu\u011fu i\u00e7in se\u00e7ime gidecek. Sonu\u00e7 \u015fimdiden belli Esed rakipsiz (formaliteden birka\u00e7 aday olabilir) olarak se\u00e7imi kazanacak. Halk beni istiyor diyerek hem idamdan kurtulma plan\u0131n\u0131 devreye sokacak hem de Suriye bulunan t\u00fcm devletlerin Suriye\u2019yi terk etmelerini isteyecek. \u0130lk \u00f6nce T\u00fcrkiye aleyhtar\u0131 eylemler planlayarak, T\u00fcrk Ordusu\u2019nun Suriye topraklar\u0131nda \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 isteyecekler. E\u011fer halk eylemleri yetersiz kal\u0131rsa uluslar aras\u0131 g\u00fc\u00e7leri devreye sokarak T\u00fcrkiye\u2019nin topraklar\u0131nda \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r. \u0130dlib Esed rejimi kar\u015f\u0131tlar\u0131n\u0131n son kalesi konumunda. Bu son kalenin d\u00fc\u015fmesi ile devrim hareketi misyonu ba\u015far\u0131s\u0131z bir \u015fekilde tamamlanm\u0131\u015f olarak tarihin kanl\u0131 sayfalar\u0131nda yerini alacakt\u0131r. Ama \u015funu da b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya bilmelidir ki s\u00f6z konusu Vatan, Millet ve Bayrak olunca 82 milyon T\u00fcrkiye bir olur ve s\u0131n\u0131r hatt\u0131nda d\u00fcn, bug\u00fcn oldu\u011fu gibi yar\u0131nda bir ter\u00f6r koridoru yada ter\u00f6r devletinin kurulu\u015funa m\u00fcsaade etmeyecektir.<\/p>\n
<\/p>\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Dr. \u0130mbat MU\u011eLU<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u0130dlib, bulundu\u011fu jeopolitik konumu itibari ve b\u00fcnyesinde bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 silahl\u0131 \u00f6rg\u00fctlerin \u00e7e\u015fitlili\u011fi y\u00f6n\u00fcnden Suriye\u2019nin en hassas ve kritik b\u00f6lgesidir. Jeopolitik olarak \u0130dlib,\u00a0Suriye’nin kuzeyinde ve T\u00fcrkiye’nin Hatay ilinin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki Suriye topraklar\u0131nda yer alan bir eyalettir. T\u00fcrkiye ile 130 kilometrelik s\u0131n\u0131r kom\u015fulu\u011fu olan \u0130dlib’in do\u011fusunda\u00a0Halep, kuzeyinde Halep’in Afrin il\u00e7esi, g\u00fcneyinde ise Suriye rejiminin kalelerinden Lazkiye ve Hama yer […]<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":3407,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3411"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3411"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3411\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3412,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3411\/revisions\/3412"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3407"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3411"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3411"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3411"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}