{"id":2360,"date":"2017-12-20T11:11:01","date_gmt":"2017-12-20T09:11:01","guid":{"rendered":"http:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/?p=2360"},"modified":"2017-12-21T13:24:47","modified_gmt":"2017-12-21T11:24:47","slug":"agla-kudusum-agla","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/2017\/12\/20\/agla-kudusum-agla\/","title":{"rendered":"A\u011eLA KUD\u00dcS\u2019\u00dcM A\u011eLA!"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" class=\"alignnone size-full wp-image-2361\" src=\"http:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/mutevelli.jpg\" alt=\"mutevelli\" width=\"400\" height=\"441\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify; text-indent: 14.2pt; background: white; margin: 6.0pt 0cm 6.0pt 0cm;\">\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 Dr. Mehmet Hakan SA\u011eLAM<\/p>\n<p style=\"text-align: justify; text-indent: 14.2pt; background: white; margin: 6.0pt 0cm 6.0pt 0cm;\">\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 mhsaglam<img src=\"http:\/\/aves.istanbul.edu.tr\/Resim\/png.png\" \/>istanbul.edu.tr<\/p>\n<p>Kud\u00fcs, k\u0131z\u0131l elmas\u0131d\u0131r M\u00fcsl\u00fcman\u0131n.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs, g\u00f6kte yap\u0131l\u0131p yery\u00fcz\u00fcne indirilmi\u015f kutlu bir \u015fehirdir.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs, Hz. \u0130brahim\u2019in, Hz. \u0130shak\u2019\u0131n ve Hz. \u0130sa\u2019n\u0131n memleketidir.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs, vahyin ne\u015f\u2019et etti\u011fi ilahi topraklard\u0131r.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs, Hz. \u0130sa\u2019n\u0131n g\u00f6klere \u00e7ekildi\u011fi, Hz. Meryem\u2019in s\u0131\u011f\u0131na\u011f\u0131 olan yerdir.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs, Efendiler Efendisi\u2019nin miraca y\u00fckseldi\u011fi, peygamberlere imaml\u0131k yapt\u0131\u011f\u0131, Allah\u2019\u0131n \u201c<em>etraf\u0131n\u0131 m\u00fcbarek k\u0131ld\u0131\u011f\u0131m<\/em>\u0131<em>z<\/em>\u201d buyurdu\u011fu mek\u00e2nd\u0131r.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs \u00fc\u00e7 kez tamamen y\u0131k\u0131lan, yirmi \u00fc\u00e7 kez i\u015fgal edilen, k\u0131rk k\u00fcsur kez ku\u015fat\u0131lan bir \u015fehirdir.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs\u2019te hayat, adalet ile zul\u00fcm sarkac\u0131nda gider gider gelir.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs bizim, sizin ve dahi t\u00fcm insanl\u0131\u011f\u0131n \u015fehridir.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs, Kud\u00fcsl\u00fcler ve Mescid-i Aksa olduk\u00e7a yaln\u0131z, olduk\u00e7a mahzun, t\u0131pk\u0131 merhum Akif \u0130nan\u2019\u0131n \u201cMescid-i Aksa\u201d serlevhal\u0131 m\u0131sralar\u0131nda oldu\u011fu gibi\u2026<\/p>\n<p><em>Mescid-i Aksa\u2019y\u0131 g\u00f6rd\u00fcm d\u00fc\u015f\u00fcmde<\/em><\/p>\n<p><em>Bir \u00e7ocuk gibiydi ve a\u011fl\u0131yordu<\/em><\/p>\n<p><em>Var\u0131p e\u015fi\u011fine aln\u0131n\u0131 koydum<\/em><\/p>\n<p><em>Sanki bir yer alt\u0131 nehr \u00e7a\u011fl\u0131yordu<\/em><\/p>\n<p><em>(\u2026)<\/em><\/p>\n<p><em>Mescid-i Aksa\u2019y\u0131 g\u00f6rd\u00fcm d\u00fc\u015f\u00fcmde<\/em><\/p>\n<p><em>G\u00f6t\u00fcr M\u00fcsl\u00fcman\u2019a selam diyordu<\/em><\/p>\n<p><em>Dayanam\u0131yorum bu ayr\u0131l\u0131\u011fa<\/em><\/p>\n<p><em>Kucaklas\u0131n beni \u0130sl\u00e2m diyordu<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Tarihi kanla yaz\u0131lan Kud\u00fcs\u2019\u00fcn talihi, Hz. \u00d6mer (637), Sultan Selahaddin (2 Ekim 1187) ve Yavuz Sultan Selim\u2019in (31 Aral\u0131k 1516) h\u00e2kimiyetleriyle beraber d\u00f6ner.<\/p>\n<p>M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n 636\u2019daki Kud\u00fcs muhasaras\u0131 \u015fiddetlenince Patrik Sophronius, \u015fehrin surlar\u0131ndan seslendi: \u201c<em>\u015eehri teslim etmek istiyoruz, ancak m\u00fc\u2019minlerin emiri gelmeli<\/em>.\u201d<\/p>\n<p>Hz. \u00d6mer, \u015fehre vard\u0131\u011f\u0131nda patrikle birlikte Hristiyan ahali \u015eam kap\u0131s\u0131nda kendisini kar\u015f\u0131lad\u0131. Patrik k\u00f6\u015feye \u00e7ekilip a\u011flamaya ba\u015flad\u0131. G\u00f6nl\u00fc m\u00fcteessir olan Hz \u00d6mer, \u201c<em>\u00dcz\u00fclme, rahat ol. D\u00fcnya d\u00f6nektir; g\u00fcn vard\u0131r lehinedir, g\u00fcn vard\u0131r aleyhinedir<\/em>\u201d s\u00f6zleriyle teselli etmek istedi\u011finde Patrik Sophronius cevap verdi: \u201c<em>Saltanat\u0131 kaybetti\u011fim i\u00e7in de\u011fil; sizin h\u00e2kimiyetinizin sonsuza dek devam edece\u011fini anlad\u0131\u011f\u0131mdan a\u011flad\u0131m. Zulm\u00fcn h\u00e2kimiyeti bir and\u0131r; adaletin h\u00e2kimiyeti ise k\u0131yamete kadard\u0131r. Ben sizi fethedip ge\u00e7en, sonra y\u0131llar i\u00e7inde kaybolup giden bir idare zannetmi\u015ftim<\/em>.\u201d der.<\/p>\n<p>Hz. \u00d6mer, Kud\u00fcs papazlar\u0131n\u0131n t\u00fcm \u0131srarlar\u0131na ra\u011fmen, Hz. \u0130sa\u2019n\u0131n \u00e7arm\u0131ha gerildi\u011fi yerde in\u015fa edilen \u201c<strong><em>K\u0131yamet Kilises<\/em><\/strong>i\u201dnde namaz k\u0131lmaz ve \u201c<em>Benden sonra gelecek olan halifeler benim burada namaz k\u0131lmam\u0131 bahane edip \u00e7ok kutsal sayd\u0131\u011f\u0131n\u0131z kilisenizi elinizden alabilirler<\/em>\u201d d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle, namaz\u0131n\u0131 avluda k\u0131lar.<\/p>\n<p>\u201c<em>Allah\u2019\u0131n evi esaret alt\u0131ndayken Selahattin nas\u0131l kendi evinde yatabilir?<\/em>\u201d deyip \u00e7ad\u0131rda yat\u0131p kalkan Selahaddin Eyyubi, 1187 y\u0131l\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen Hittin Sava\u015f\u0131 neticesinde Kud\u00fcs\u2019\u00fc Ha\u00e7l\u0131lar\u0131n elinden geri almay\u0131 ba\u015fard\u0131. Kud\u00fcs halk\u0131na en iyi \u015fekilde muamele etti. K\u00fcbbet\u00fc\u2019s Sahra\u2019n\u0131n \u00fcst\u00fcndeki ha\u00e7 i\u015faretini kald\u0131rtt\u0131. \u015eehrin restore, mimari ve yenilenmesine \u00f6nem verdi. Mescid-i Aksa\u2019ya Nureddin Zenki\u2019nin haz\u0131rlam\u0131\u015f oldu\u011fu minberi hediye etti.\u00a0Mehmed \u00c2kif\u2019in deyi\u015fiyle, \u201c<em>\u015eark\u2019\u0131n en sevgili Sultan\u0131 Sel\u00e2haddin<\/em>\u201d de ayn\u0131 hassasiyeti sergiledi ve Filistin\u2019den gitmek isteyen papazlara ve halka kolayl\u0131k sa\u011flay\u0131p, kalmak isteyenlere ba\u015fta \u201c<em>inan\u00e7 \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc<\/em>\u201d olmak \u00fczere her t\u00fcrl\u00fc \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc bah\u015fetti.<\/p>\n<p>Peygamber efendimizin han\u0131mlar\u0131ndan Hz. Meymune (r.anha) Validemiz: \u201c<em>Ey Allah\u2019\u0131n Resul\u00fc, bize Mescid-i Aksa hakk\u0131ndaki h\u00fckm\u00fcn ne oldu\u011funu bildirir misiniz?\u201d <\/em>diye sordu\u011funda, \u00a0Sevgili Peygamberimiz cevaben buyurur:\u00a0\u201d<em>Oraya (Mescid-i Aksa\u2019ya) gidin ve i\u00e7inde namaz k\u0131l\u0131n.<\/em> <em>E\u011fer oraya gidemez ve i\u00e7inde namaz k\u0131lamazsan\u0131z kandillerinde yak\u0131lmak \u00fczere oraya zeytinya\u011f\u0131 g\u00f6nderin<\/em>.\u201d\u00a0(Ebu Davud, Kit\u00e2bu\u2019s-Sal\u00e2t, 14)<\/p>\n<p>Osmanl\u0131lar 28 Aral\u0131k 1516\u2019da Sinan Pa\u015fa \u00f6nderli\u011finde, Yavuz Sultan Selim\u2019in M\u0131s\u0131r Seferi s\u0131ras\u0131nda Kud\u00fcs\u2019\u00fc ele ge\u00e7irdi. Kud\u00fcs\u2019\u00fcn fethinden sonra Yavuz Sultan Selim Mukaddes Kud\u00fcs \u015fehrini 31 Aral\u0131k 1516 tarihinde ziyaret etti ve \u015fehrin ismini <em>Kud\u00fcs-\u00fc \u015eerif<\/em> olarak de\u011fi\u015ftirdi. Osmanl\u0131 Devleti Kud\u00fcs\u2019e 401 y\u0131l boyunca h\u00e2kim oldu. Kanuni Sultan S\u00fcleyman, Sultan 4.Murad, Sultan Abd\u00fclmecid, Sultan Abd\u00fclaziz ve 2.Abd\u00fclhamid Han Kud\u00fcs \u015eehri i\u00e7in pek \u00e7ok hizmette bulundu. Kanuni Sultan S\u00fcleyman Kud\u00fcs\u2019e 40 milyon ak\u00e7e vakfederek buray\u0131 bay\u0131nd\u0131r k\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs\u2019\u00fc 31 Aral\u0131k 1516 g\u00fcn\u00fc fetheden Yavuz Sultan Selim,\u201d<em>Hadimul Haremeyn<\/em>\u201d (Kutsal yerlerin hizmetk\u00e2r\u0131) anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc ve selefleriyle ayn\u0131 tavr\u0131 sergiledi. 12 bin \u015famdan e\u015fli\u011finde Mescid-i Aksa\u2019n\u0131n hemen \u00f6n\u00fcndeki avluda ilk yats\u0131 namaz\u0131n\u0131 fethe kat\u0131lan askerleriyle birlikte k\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Yavuz Sultan Selim Kud\u00fcs\u2019te \u00e7ok fazla kalmaz ve \u201c<em>demir tav\u0131nda d\u00f6v\u00fcl\u00fcr<\/em>\u201d misali yoluna devam eder. 24 Ocak 1517\u2019de Kahire\u2019yi al\u0131p, 4 \u015eubat\u2019ta b\u00fcy\u00fck bir t\u00f6renle \u015fehre girer ve M\u0131s\u0131r Meml\u00fbklar\u0131\u2019na ba\u011fl\u0131 <em>Abbasi Halifeli\u011fi<\/em>\u2019ne son verir.<\/p>\n<p>6 Temmuz 1517\u2019de ise i\u00e7inde Hz. Muhammed\u2019in h\u0131rkas\u0131, di\u015fi, sanca\u011f\u0131 ve k\u0131l\u0131c\u0131n\u0131n da yer ald\u0131\u011f\u0131 \u201c<em>Mukaddes Emanetler<\/em>\u201d Hicaz\u2019dan \u0130stanbul\u2019a g\u00f6nderilir.<\/p>\n<p>Yavuz, 29 A\u011fustos 1517 tarihinde Ayasofya Camii\u2019nde yap\u0131lan b\u00fcy\u00fck bir t\u00f6renle, son Abbasi halifesi III. M\u00fctevekkil\u2019den <em>\u201cHadim-i Haremeyn-i \u015eerifeyn\u201d<\/em> yani <em>\u201cMekke ve Medine\u2019nin hizmetk\u00e2r\u0131\u201d<\/em> \u00fcnvan\u0131n\u0131 devral\u0131r ve o andan itibaren b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n dini ve siyasi lideri olur.<\/p>\n<p>Rivayete g\u00f6re, III. M\u00fctevekkil k\u00fcrs\u00fcye \u00e7\u0131k\u0131p, Halifeli\u011fi Osmanl\u0131 Padi\u015fah\u0131 Sultan Selim Han\u2019a devretti\u011fini a\u00e7\u0131klar. S\u0131rt\u0131ndaki c\u00fcbbeyi Yavuz Sultan Selim\u2019e kendi elleriyle giydirir ve Halifelik ni\u015fanlar\u0131ndan say\u0131lan k\u0131l\u0131c\u0131 h\u00fck\u00fcmdar\u0131n beline ba\u011flar.<\/p>\n<p>Yavuz\u2019dan sonraki t\u00fcm Osmanl\u0131 padi\u015fahlar\u0131, sultanl\u0131k ve padi\u015fahl\u0131k \u00fcnvan\u0131na ek olarak \u201cHalife\u201d \u00fcnvan\u0131n\u0131 da kullan\u0131r. Halifelik makam\u0131, 1 Kas\u0131m 1922 tarihine kadar ge\u00e7en 407 y\u0131ll\u0131k s\u00fcre zarf\u0131nda Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin uhdesinde kal\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130ngilizler, Hint M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 \u00fczerinde halifelik makam\u0131n\u0131n belli bir g\u00fcc\u00fc oldu\u011funu \u00e7ok iyi biliyorlard\u0131. \u0130ngiliz emperyalizmi i\u00e7in \u00f6nemli bir tehdit unsuru olan Halifelik makam\u0131n\u0131n ne olursa olsun T\u00fcrklerin ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n elinden al\u0131nmas\u0131 gerekiyordu.<\/p>\n<p>1 Kas\u0131m 1922\u2019de saltanat ve halifelik makam\u0131 birbirinden ayr\u0131ld\u0131, saltanat kald\u0131r\u0131ld\u0131 ve halifenin yetkileri dini konularla s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131ld\u0131. Vahdettin\u2019in \u00fclkeyi terk etmesinin ard\u0131ndan Osmanl\u0131 s\u00fcl\u00e2lesinden Abd\u00fclmecid Efendi, TBMM taraf\u0131ndan 116. \u0130sl\u00e2m halifesi olarak se\u00e7ildi.<\/p>\n<p>Lozan Anla\u015fmas\u0131 T\u00fcrkiye taraf\u0131ndan 24 Temmuz 1923\u2019de onaylanmas\u0131na ra\u011fmen, \u0130ngiltere bu anla\u015fmay\u0131 bir y\u0131l boyunca imzalamad\u0131. Bunun nedeni TBMM\u2019nin halifelik makam\u0131na son vermemesiydi. \u0130ngiltere devleti bu anla\u015fmaya ancak 16 Temmuz 1924 tarihinde yani Hil\u00e2fet makam\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 3 Mart 1924\u2019den d\u00f6rt ay sonra imza att\u0131. B\u00f6ylelikle tam 407 y\u0131l s\u00fcreyle T\u00fcrklerin uhdesinde bulunan Halifelik makam\u0131, Cumhuriyet kadrolar\u0131 taraf\u0131ndan tasfiye edilip T\u00fcrklerin eli M\u00fcsl\u00fcman d\u00fcnyas\u0131ndan ve Ortado\u011fu\u2019dan tamam\u0131yla kopart\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Bat\u0131 d\u00fcnyas\u0131nda M\u00fcsl\u00fcmanlara y\u00f6nelik ilk Ha\u00e7l\u0131 Seferleri san\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n aksine 12. y\u00fczy\u0131lda de\u011fil, bundan \u00e7ok daha \u00f6nceleri 9. y\u00fczy\u0131lda ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Sebebi ise \u0130spanya ve Portekiz\u2019in M\u00fcsl\u00fcmanlardan temizlenmesiydi.<\/p>\n<p>M\u00fcsl\u00fcmanlar 711 y\u0131l\u0131nda <em>Tar\u0131k bin Ziyad<\/em> \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde \u0130spanya\u2019ya ayak basm\u0131\u015f ve orada End\u00fcl\u00fcs \u0130sl\u00e2m medeniyetini kurmu\u015ftu. M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n \u0130spanya\u2019dan at\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik ilk giri\u015fimler 9. y\u00fczy\u0131lda ba\u015flam\u0131\u015f ve bilindi\u011fi \u00fczere 1492 y\u0131l\u0131nda tamamlanm\u0131\u015ft\u0131. Neticede o co\u011frafyadaki \u0130sl\u00e2m hakimiyeti b\u00fct\u00fcn\u00fcyle sona erdi. Ve rivayete g\u00f6re G\u0131rnata emirli\u011finin son sultan\u0131 Ebu Abdullah (12. Muhammed) \u015fehrin anahtarlar\u0131n\u0131 sava\u015fmadan \u0130spanyol kral ve krali\u00e7esine teslim ettikten sonra art\u0131k bu \u015fehirde kalamayaca\u011f\u0131n\u0131 anlayarak \u015fehri terk eder. G\u00fcnbat\u0131m\u0131 yakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcne\u015f, yap\u0131m\u0131 neredeyse 250 sene s\u00fcrm\u00fc\u015f, her kar\u0131\u015f\u0131 ilmek ilmek i\u015flenmi\u015f ve d\u00f6rt bir taraf\u0131nda \u201c<strong><em>Ve l\u00e2 galibe illallah<\/em><\/strong>\u201d (Allah\u2019tan ba\u015fka galip yoktur) c\u00fcmlesinin zikredildi\u011fi Elhamra Saray\u0131\u2019na son kez vurmaktad\u0131r. Y\u00fczy\u0131llarca bu co\u011frafyada h\u00fck\u00fcm s\u00fcrm\u00fc\u015f bir medeniyetin son veda vaktidir. Sultan Abdullah tepenin ba\u015f\u0131nda durur, son bir kez arkas\u0131n\u0131 d\u00f6ner ve g\u00f6zlerinden ilk damlalar d\u00fc\u015ferken, ona s\u00f6ylenebilecek en a\u011f\u0131r s\u00f6z\u00fc hemen yan\u0131 ba\u015f\u0131ndaki annesi s\u00f6yler; \u201c<strong><em>A\u011fla o\u011flum a\u011fla&#8230; Erkekler gibi sava\u015fmad\u0131n \u015fimdi sana kad\u0131nlar gibi a\u011flamak yara\u015f\u0131r\u201d.<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Tarih kitaplar\u0131nda Ha\u00e7l\u0131 Seferleri olarak isimlendirilen ve Kud\u00fcs\u2019\u00fcn H\u0131ristiyan hakimiyetine sokulmas\u0131 amac\u0131n\u0131 g\u00fcden toplam dokuz askeri harekat vard\u0131r. H\u0131ristiyanlar i\u00e7in kutsal say\u0131lan topraklar\u0131n ele ge\u00e7irilmesi, Kud\u00fcs\u2019\u00fcn kurtar\u0131lmas\u0131 ve Papal\u0131k gelirlerinin artt\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemliydi. Birinci Ha\u00e7l\u0131 Seferi i\u015fte bu idealler do\u011frultusunda 1095-1099 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirildi. 15 Temmuz 1099 g\u00fcn\u00fc Kud\u00fcs \u015fehri Ha\u00e7l\u0131lar\u0131n eline ge\u00e7ti ve \u015fehirde ya\u015fayan t\u00fcm M\u00fcsl\u00fcman ve Yahudiler \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc. Sel\u00e2hadd\u00een Eyyubi 1187 y\u0131l\u0131nda Kud\u00fcs\u2019\u00fc geri al\u0131ncaya kadar 88 y\u0131l boyunca bu \u015fehir <strong><em>Kutsal Kud\u00fcs Devleti<\/em><\/strong>\u2019nin ba\u015fkenti olarak kald\u0131.<\/p>\n<p>\u0130kinci Ha\u00e7l\u0131 Seferi ise Musul Atabeyi\u2019nin 1144 y\u0131l\u0131nda Urfa\u2019y\u0131 ele ge\u00e7irip Urfa Kontlu\u011fu\u2019na son vermesi \u00fczerine 1147-49 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fti. Almanya \u0130mparatoru III. Konrad ve Fransa Kral\u0131 VII. Louis, ordular\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131na ge\u00e7erek Anadolu\u2019ya girdi, ancak Sel\u00e7uklu ordular\u0131n\u0131n direni\u015fiyle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131p Avrupa\u2019ya geri d\u00f6nd\u00fc.<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Ha\u00e7l\u0131 Seferi, Sel\u00e2hadd\u00een Eyyubi\u2019nin 1187 y\u0131l\u0131nda Kud\u00fcs\u2019\u00fc ele ge\u00e7irmesi \u00fczerine 1189-92 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fti. Alman \u0130mparatoru Friedrich Barbarossa, y\u00fczbin ki\u015filik ordu ile Anadolu\u2019ya girdi. Fransa Kral\u0131 II. Philip ve \u0130ngiltere Kral\u0131 Aslan Y\u00fcrekli Richard Akdeniz yoluyla Akka\u2019ya \u00e7\u0131k\u0131p bu \u015fehri ele ge\u00e7irdi. Richard Kud\u00fcs\u2019\u00fc ele ge\u00e7irmek i\u00e7in birka\u00e7 defa h\u00fccumda bulunduysa da \u015fehri M\u00fcsl\u00fcmanlardan alamad\u0131.<\/p>\n<p>D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Ha\u00e7l\u0131 Seferi 1202-04 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ya\u015fand\u0131. Papa III. Innocentius, Kud\u00fcs\u2019\u00fc kurtarmak amac\u0131yla t\u00fcm Avrupa\u2019y\u0131 sefere davet etti. Toplanan ordunun emir komutas\u0131 \u0130talyan Bonifacio\u2019ya verildi. Ancak Latin ordular\u0131 Kud\u00fcs yerine \u0130stanbul\u2019a y\u00f6neldi ve Konstantinopolis i\u015fgal edildi. \u0130stanbul, tarihinin en b\u00fcy\u00fck y\u0131k\u0131m\u0131n\u0131 ya\u015fad\u0131. Ha\u00e7l\u0131lar evleri ya\u011fmalamakla i\u015fe ba\u015flad\u0131. Ya\u011fmaya \u015fahit olan erken d\u00f6nem Frans\u0131z lirik \u015fairlerinden Villehardouinli Geoffrey isimli tarih\u00e7i, <em>\u201cAskerler elbiselerinin \u00fczerine i\u015flenmi\u015f olan ha\u00e7\u0131n m\u00e2n\u00e2s\u0131n\u0131 unuttular, kasapl\u0131\u011fa ve kundak\u00e7\u0131l\u0131\u011fa giri\u015ftiler. Evler ate\u015fe verildi, saraylarla resmi binalar tamamen soyuldu. Erkekler \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc, kad\u0131nlar tecav\u00fcze u\u011frad\u0131, en k\u0131ymetsiz e\u015fyalar, hatta k\u00f6yl\u00fclerin g\u00f6mlekleri bile ya\u011fmaland\u0131.\u201d<\/em> diye yazar.<\/p>\n<p>Binalar\u0131n soyulup so\u011fana \u00e7evrilmesinden sonra, s\u0131ra o devrin en b\u00fcy\u00fck mabedi olan Ayasofya\u2019ya gelir. Ayasofya sadece ya\u011fmalanmakla kalmaz, tam bir rezalete sahne olur. Askerler kiliseye kat\u0131rlar ve bir Frans\u0131z fahi\u015feyle girer. Duvarlardaki kaplamalar, Hz. \u0130sa\u2019n\u0131n havarileri ile Hazreti Meryem\u2019e ait oldu\u011funa inan\u0131lan e\u015fyalar, \u0130sa\u2019n\u0131n \u00e7arm\u0131ha gerilmesinde kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenen kutsal \u00e7ivilerden biri ile \u0130sa\u2019n\u0131n ba\u015f\u0131na tak\u0131lan dikenli ta\u00e7, alt\u0131n ve g\u00fcm\u00fc\u015f ha\u00e7lar ve k\u0131ymetli madenlerden yap\u0131lm\u0131\u015f ne varsa kat\u0131rlara y\u00fcklenir. Kilisede bir taraflara saklanm\u0131\u015f olan rahiplerin kar\u0131nlar\u0131 de\u015filirken, rahibeler tecav\u00fcze u\u011frar. Talana yeti\u015femeyen Katolik askerler ise Ayasofya\u2019n\u0131n \u015fifal\u0131 oldu\u011fu, b\u00f6brek ve g\u00f6\u011f\u00fcs a\u011fr\u0131lar\u0131na iyi geldi\u011fi s\u00f6ylenen s\u00fctunlar\u0131ndan par\u00e7alar kopartmaya giri\u015fir. Y\u00fcklenen e\u015fyalar\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda hareket edemez hale gelip olduklar\u0131 yere y\u0131\u011f\u0131lan kat\u0131rlar ise k\u0131l\u0131\u00e7larla par\u00e7alan\u0131r. Kilisede ne var ne yok g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fckten sonra, s\u0131ra e\u011flenceye gelir ve askerlerin beraberinde getirdi\u011fi Frans\u0131z fahi\u015fe, Ortodoks Patri\u011fi\u2019nin birka\u00e7 g\u00fcn \u00f6ncesine kadar vaaz verdi\u011fi k\u00fcrs\u00fcye \u00e7\u0131k\u0131p a\u00e7\u0131k sa\u00e7\u0131k \u015fark\u0131lar okumaya ve m\u00fcstehcen bir \u015fekilde raks etmeye ba\u015flar. Askerler o s\u0131rada f\u0131\u00e7\u0131lar dolusu \u015farab\u0131 i\u00e7mekle me\u015fguld\u00fcr.<\/p>\n<p>Do\u011fu Romal\u0131lar 1204\u2019teki bu fel\u00e2keti hi\u00e7 bir zaman unutmad\u0131. Sonraki as\u0131rlarda ya\u015fanan T\u00fcrk ilerleyi\u015fi kar\u015f\u0131s\u0131nda Katolik d\u00fcnyas\u0131ndan yard\u0131m istemek yerine <em>\u201c<strong>Ayasofya\u2019da kardinal k\u00fcl\u00e2h\u0131n\u0131 g\u00f6rmektense M\u00fcsl\u00fcman sar\u0131\u011f\u0131n\u0131 tercih ederiz<\/strong>\u201d <\/em>demelerinin nedeni i\u015fte bu vah\u015fettir. Kurulan Latin \u0130mparatorlu\u011fu 1204-61 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda h\u00fck\u00fcm s\u00fcrd\u00fc. 1261\u2019de VIII. Mikhail Palaiologos Konstantinopolis\u2019i geri ald\u0131 ve Latin Devleti\u2019ne son verip <strong>Do\u011fu Roma \u0130mparatorlu\u011fu<\/strong>\u2019nu tekrardan ihya etti.<\/p>\n<p>Be\u015finci Ha\u00e7l\u0131 seferi Kud\u00fcs \u015fehrinin anahtarlar\u0131n\u0131n M\u0131s\u0131r\u2019\u0131n elinde oldu\u011funa inanan Papa III. Innocentius\u2019un 1213 y\u0131l\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131 \u00fczerine ger\u00e7ekle\u015fti. Ha\u00e7l\u0131 ordusu Kahire \u00fczerine y\u00fcr\u00fcd\u00fc. Fakat Mansure yak\u0131nlar\u0131nda Nil Nehri\u2019nin y\u00fckselmesi dolay\u0131s\u0131yla y\u00fcksek bir arazide mahsur kal\u0131p teslim oldu.<\/p>\n<p>Alt\u0131nc\u0131 Ha\u00e7l\u0131 Seferi 1228-29 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fti. 18 \u015eubat 1229\u2019da Eyyubiler ile Ha\u00e7l\u0131lar aras\u0131nda 10 y\u0131ll\u0131k bir bar\u0131\u015f antla\u015fmas\u0131 imzaland\u0131. Buna g\u00f6re Kud\u00fcs ile Beyt\u00fcllahim, Nas\u0131ra, Yafa ve Sayda \u015fehirleri <em>Kutsal Kud\u00fcs Krall\u0131\u011f\u0131<\/em> idaresine b\u0131rak\u0131ld\u0131. Kud\u00fcs, 1244 y\u0131l\u0131nda Harezm Tatarlar\u0131 taraf\u0131ndan ya\u011fmaland\u0131. H\u0131ristiyan n\u00fcfus katledilip, Yahudiler kovuldu. \u015eehir, 1247 y\u0131l\u0131nda tekrardan Eyyubilerin eline ge\u00e7ti.<\/p>\n<p>Yedinci Ha\u00e7l\u0131 Seferi ise 1248-54 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda Fransa Kral\u0131 IX. Louis taraf\u0131ndan sevk ve idare edildi. M\u0131s\u0131r\u2019da Dimyat\u2019\u0131 zapteden IX. Louis, Kahire \u00fczerine y\u00fcr\u00fcd\u00fc ancak burada bozguna u\u011fray\u0131p esir d\u00fc\u015ft\u00fc. Frans\u0131z kral\u0131 fidye \u00f6deyerek serbest kald\u0131.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs \u015fehri 1250 y\u0131l\u0131nda bu defa Meml\u00fbklar\u0131n eline ge\u00e7ti. Sekizinci Ha\u00e7l\u0131 seferi 1268-70 y\u0131llar\u0131nda yine Fransa Kral\u0131 IX. Louis taraf\u0131ndan d\u00fczenlendi. Kral ve ordusunun yar\u0131s\u0131 veba salg\u0131n\u0131 nedeniyle \u00f6ld\u00fc. Dokuzuncu ve son Ha\u00e7l\u0131 Seferi ise 1271-72 y\u0131llar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fti. Sonradan \u0130ngiltere Kral\u0131 olacak Prens Edward, Meml\u00fbk Sultan\u0131 Baybars\u2019a kar\u015f\u0131 Kutsal Kud\u00fcs Krall\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n merkezi olan Akka\u2019ya gitmek i\u00e7in bir sefer d\u00fczenledi. Ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131kla sonu\u00e7lanan bu sefer Ha\u00e7l\u0131lar\u0131n Ortado\u011fu\u2019ya d\u00fczenledikleri son sefer oldu. 1250 y\u0131l\u0131ndan beri Meml\u00fbklar\u0131n idaresinde olan Kud\u00fcs \u015fehri ise 1517 y\u0131l\u0131nda Yavuz Sultan Selim taraf\u0131ndan Osmanl\u0131 topraklar\u0131na kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u0130smi Konulmayan 10. Ha\u00e7l\u0131 Seferi\u2026<\/strong><\/p>\n<p>\u015eimdi gelelim Ha\u00e7l\u0131 Seferleri listesinde yer almayan ancak H\u0131ristiyanlar\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131yla sonu\u00e7lanan 10. Ha\u00e7l\u0131 Seferine. Bu Ha\u00e7l\u0131 Seferi, 1914-18 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda yani son yap\u0131lan Ha\u00e7l\u0131 seferinden tam 643 y\u0131l sonra Osmanl\u0131\u2019ya kar\u015f\u0131 yap\u0131ld\u0131. \u0130ngiltere, Fransa, \u0130talya, Rusya, Yunanistan ve di\u011fer baz\u0131 devletler bu sava\u015f i\u00e7erisinde yer ald\u0131. Ama\u00e7, M\u00fcsl\u00fcman T\u00fcrkleri Avrupa topraklar\u0131ndan tamamen s\u00f6k\u00fcp atmakt\u0131. Ba\u015far\u0131l\u0131 da oldular. T\u00fcrkler, Trakya hari\u00e7 Avrupa topraklar\u0131n\u0131n tamam\u0131ndan p\u00fcsk\u00fcrt\u00fcld\u00fc. Kud\u00fcs \u0130ngilizlerin eline ge\u00e7ti. Aslan Y\u00fcrekli Richard\u2019\u0131n hay\u00e2li alt\u0131 bu\u00e7uk as\u0131r sonra ger\u00e7ekle\u015fti. T\u00fcrkler, Ortado\u011fu\u2019daki t\u00fcm topraklar\u0131n\u0131 kaybetti ve k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck bir co\u011frafyaya hapsedildi.<\/p>\n<p><strong>\u00d6nce Kud\u00fcs d\u00fc\u015fer, 11 Aral\u0131k 1917\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Osmanl\u0131 Devleti \u00e7\u00f6kerken, bizler Kud\u00fcs\u2019\u00fc 401 y\u0131l 3 ay 6 g\u00fcnl\u00fck hakimiyetten sonra 9 Aral\u0131k 1917 tarihinde bir Pazar g\u00fcn\u00fc terk ettik. Zaten elimizde tutmaya da imk\u00e2n yoktur. Ordu bozulmu\u015f, \u00e7ekiliyor. 11 Aral\u0131k 1917\u2019de Osmanl\u0131 ordusunu yenerek Kud\u00fcs\u2019e giren \u0130ngiliz Ordular\u0131 Komutan\u0131 Orgeneral Edmund Allenby, Sel\u00e2hadd\u00een Eyyubi\u2019nin mezar\u0131na aya\u011f\u0131yla vurarak; \u201c<em><strong>Kalk Sel\u00e2hadd\u00een biz yine geldik<\/strong><\/em><strong>\u201d <\/strong>\u015feklinde bir c\u00fcmle sarf eder. \u201c<em>Yine geldik<\/em>\u201d derken 1189 y\u0131l\u0131nda 3. Ha\u00e7l\u0131 Seferine kat\u0131lan ve ba\u015far\u0131s\u0131z olan \u0130ngiltere Kral\u0131 Aslan Y\u00fcrekli Richard\u2019\u0131n ilk geli\u015fini kasdeder.<\/p>\n<p><strong>Kud\u00fcs d\u00fc\u015f\u00fcnce s\u0131ra \u0130stanbul\u2019a gelir, 8 \u015eubat 1919\u2026<\/strong><\/p>\n<p>\u0130tilaf devletleri Mondros Ate\u015fkes Anla\u015fmas\u0131\u2019ndan hemen sonra anla\u015fma gere\u011fince 13 Kas\u0131m 1918\u2019de \u0130stanbul\u2019u fiilen i\u015fgal eder. 16 Mart 1920\u2019deki ikinci ve sert i\u015fgal dalgas\u0131 ise tam bir g\u00f6zda\u011f\u0131 niteli\u011findedir. \u0130\u015fgal s\u0131ras\u0131nda \u0130ngiliz askerleri \u015eehzadeba\u015f\u0131 M\u0131z\u0131ka Karakolu\u2019nu bas\u0131p askerleri s\u00fcng\u00fclemi\u015f, resmi daireleri i\u015fgal etmi\u015f ve Meclis-i Mebusan \u00fcyelerinden bir k\u0131sm\u0131n\u0131 tutuklay\u0131p Malta Adas\u0131\u2019na s\u00fcrg\u00fcne g\u00f6ndermi\u015flerdi. \u0130\u015fgal s\u0131ras\u0131nda i\u015fgalci subay ve askerler i\u00e7lerindeki y\u00fczlerce y\u0131ll\u0131k kin ve nefreti ortal\u0131\u011fa sa\u00e7ar. \u00d6zellikle Frans\u0131z General Franchet d\u2019Esperey\u2019in yapt\u0131klar\u0131, M\u00fcsl\u00fcman \u0130stanbul ahalisini derinden sarsar. Oysa Frans\u0131zlar Osmanl\u0131 Devleti taraf\u0131ndan s\u00fcrekli korunup kollanm\u0131\u015f ve uzun y\u0131llar kadim dost olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015flerdi. Frans\u0131z General d\u2019Esperey, 8 \u015eubat 1919\u2019da g\u00f6steri\u015fli bir \u015fekilde \u0130stanbul\u2019a giri\u015f yapar. Galata r\u0131ht\u0131m\u0131ndan Beyo\u011flu\u2019na kadar zafer alay\u0131 tertip ettirir. \u0130ki zencinin ba\u015f\u0131ndan \u00e7ekti\u011fi dizginsiz \u201c<em>beyaz<\/em>\u201d bir ata binmi\u015ftir. Eski Roma \u0130mparatorlar\u0131 gibi etraf\u0131n\u0131 selamlayarak alay halinde ilerler. \u0130stanbul\u2019un fethine g\u00f6nderme yaparak Fatih Sultan Mehmet\u2019in yapt\u0131\u011f\u0131 gibi beyaz bir ata biner ve \u201c<em><strong>Romal\u0131lar geri d\u00f6nd\u00fc<\/strong><\/em><strong>\u201d<\/strong> demek ister. Hatta o denli ileri gider ki Dolmabah\u00e7e Saray\u0131\u2019nda oturmak istedi\u011fini ve Padi\u015fah\u2019\u0131n saray\u0131 terk etmesini s\u00f6yleyerek yoluna devam eder.<\/p>\n<p><strong>Ve son olarak Bursa, Temmuz 1920\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Yunan askerleri Bursa\u2019ya girmi\u015ftir. Askerlerin ba\u015f\u0131nda Venizelos\u2019un yedek subay o\u011flu <em>Sophoklis Venizelos<\/em> vard\u0131r. Osmanl\u0131\u2019n\u0131n ilk ba\u015fkentinde tarih sanki 600 sene \u00f6ncesine d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fcr. Tutsak \u015fehirde ezanlar\u0131n h\u0131\u00e7k\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bir Ramazan g\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Sophoklis\u2019in g\u00fcnlerdir bekledi\u011fi Atinal\u0131 foto\u011fraf\u00e7\u0131 nihayet \u015fehre gelmi\u015ftir. Sophoklis foto\u011fraf\u00e7\u0131y\u0131 da yan\u0131na alarak bir manga askerle Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin kurucusu Osman Gazi\u2019nin t\u00fcrbesine y\u00f6nelir. T\u00fcrbenin yan\u0131na vard\u0131klar\u0131nda kap\u0131n\u0131n kilitli oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Venizelos\u2019un askerleri bir kale burcuna sald\u0131r\u0131rcas\u0131na t\u00fcrbe kap\u0131s\u0131na y\u00fcklenirler. Tahta kap\u0131y\u0131 k\u0131r\u0131p t\u00fcrbeye girerler. Ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 anlamayan askerler her an birileri \u00e7\u0131k\u0131verecekmi\u015f gibi s\u00fcng\u00fcl\u00fc t\u00fcfeklerini t\u00fcrbe kap\u0131s\u0131na do\u011frulturlar. Osman Gazi\u2019nin sandukas\u0131, ba\u015f\u0131ndaki sar\u0131\u011f\u0131yla \u00f6ylesine vakur \u00f6ylesine ha\u015fmetlidir ki ister istemez irkilirler. Sophoklis \u015fa\u015fk\u0131n bak\u0131\u015flar aras\u0131nda sandukan\u0131n yan\u0131na gelir, mahmuzlu \u00e7izmelerini kald\u0131rarak sandukaya \u00fcst \u00fcste \u00fc\u00e7 tekme savurur. Sophoklis k\u0131l\u0131c\u0131n\u0131 \u00e7ekip hay\u00e2li d\u00fc\u015fman\u0131na do\u011fru hamle yapar gibi sallarken ba\u011f\u0131r\u0131r: \u201c<em><strong>Koca Osman! kurdu\u011fun devleti y\u0131kt\u0131k. Seni \u00f6ld\u00fcrmeye geldim\u201d<\/strong><\/em>. Bir m\u00fcddet t\u00fcrbenin i\u00e7inde k\u0131l\u0131c\u0131n\u0131 sallayarak dola\u015ft\u0131ktan sonra zafer kazanm\u0131\u015f bir kumandan ed\u00e2s\u0131na b\u00fcr\u00fcn\u00fcr. Bir aya\u011f\u0131n\u0131 sandukan\u0131n \u00fczerine koyar, k\u0131l\u0131c\u0131na dayan\u0131r ve foto\u011fraf\u00e7\u0131ya seslenir: <em>\u201c\u00c7ek bakal\u0131m bir Bursa hat\u0131ras\u0131\u2026\u201d<\/em><\/p>\n<p>Sophoklis, Don Ki\u015fot edas\u0131yla \u00e7ektirdi\u011fi bu foto\u011fraf\u0131n arkas\u0131na \u015fu sat\u0131rlar\u0131 yazarak Atina\u2019ya g\u00f6nderir; <em>\u201cOrdular\u0131m\u0131z Bursa\u2019ya hakimdir. \u015eu anda Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin kurucusu Osman ayaklar\u0131m\u0131n alt\u0131ndad\u0131r. Bizans\u2019\u0131n intikam\u0131n\u0131 ald\u0131m.\u201d<\/em><\/p>\n<p>\u00dc\u00e7 olay \u00fc\u00e7 hik\u00e2ye\u2026<\/p>\n<p>Birisi Kud\u00fcs\u2019te, biri \u0130stanbul\u2019da, di\u011feri ise Bursa\u2019da ya\u015fan\u0131yor. \u00dc\u00e7 olay\u0131nda birbirinden hi\u00e7bir fark\u0131 yok. Her \u00fc\u00e7 olay da bizim ruhumuzda derin yaralar a\u00e7t\u0131 ve hi\u00e7bir zaman unutulmad\u0131. Birbiri pe\u015fi s\u0131ra kaybedilen topraklar, k\u00fc\u00e7\u00fclen s\u0131n\u0131rlar, ihanetler, hay\u00e2l k\u0131r\u0131kl\u0131klar\u0131, mal ve can kay\u0131plar\u0131 ve daha neler neler..<\/p>\n<p>Biz milyonlarca kilometre karelik toprak par\u00e7alar\u0131n\u0131 birbiri pe\u015fi s\u0131ra kaybedip, Avrupa, Asya ve Afrika topraklar\u0131ndan \u00e7ekilirken geride milyonlarca insan\u0131m\u0131z\u0131 b\u0131rakt\u0131k. Hem de ne b\u0131rakma?<\/p>\n<p>V\u00fccudumuzdaki t\u00fcm damarlar lime lime s\u00f6k\u00fcld\u00fc. Aradan 90 y\u0131l ge\u00e7mesine ra\u011fmen \u00f6d\u00fcn\u00e7 verdi\u011fimiz Arnavutluk, Yunanistan, Adalar, Bulgaristan, Romanya, Macaristan, K\u0131r\u0131m, G\u00fcrcistan, M\u0131s\u0131r, Sudan, Tunus, Libya, Cezayir, Yemen, Mekke, Medine, Halep, Filistin, Kud\u00fcs, Beyrut, \u015eam, Basra, Musul ve Kerk\u00fck bizim i\u00e7in halen vatand\u0131r.<\/p>\n<p>Bu topraklar bizim i\u00e7in haslettir.<\/p>\n<p>Y\u00fcre\u011fimizde s\u0131z\u0131, g\u00f6nl\u00fcm\u00fcz\u00fcn kanayan yaras\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs 100 y\u0131ld\u0131r na-masun, 100 y\u0131ld\u0131r h\u00fcz\u00fcnl\u00fc, 100 y\u0131ld\u0131r kederli.<\/p>\n<p>Kud\u00fcs i\u00e7in i\u00e7in a\u011fl\u0131yor ve \u201ckucaklas\u0131n beni \u0130sl\u00e2m\u201d demeye devam ediyor.<\/p>\n<p>\u201c<em>Mekke iddiam\u0131z, Medine davam\u0131z, Kud\u00fcs bitmeyen duam\u0131z; \u0130stanbul son dura\u011f\u0131m\u0131z, son s\u0131\u011f\u0131na\u011f\u0131m\u0131z, koruyucu kalkan\u0131m\u0131zd\u0131r. \u0130stanbul Kud\u00fcs\u2019\u00fcnd\u00fcr, Kud\u00fcs \u0130stanbul\u2019un&#8230; \u015eam ve Bosna, \u00dcsk\u00fcp ve Kud\u00fcs emanettir bize. Emanetine sahip \u00e7\u0131k ey T\u00fcrkiye!.. Ey M\u00fcsl\u00fcmanlar!.. Kud\u00fcsl\u00fc bac\u0131lar\u0131m kadar dik durun. Dik durun ki d\u00fcnya M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131n ne oldu\u011funu \u00f6\u011frensin art\u0131k. Kud\u00fcs\u2019\u00fc savunmak, ger\u00e7ek ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 savunmakt\u0131r.\u201d<\/em>\u00a0demi\u015fti \u00dcstad Nuri Pakdil!.. Ve arkas\u0131ndan eklemi\u015fti:\u00a0\u201c<em>\u0130man\u0131mdan vazge\u00e7medik\u00e7e, Kud\u00fcs\u2019ten vazge\u00e7emem!..<\/em>\u201d<\/p>\n<p>Kud\u00fcs\u2019\u00fcn esaretten kurtulup sevin\u00e7ten a\u011flayaca\u011f\u0131 g\u00fcnleri g\u00f6rmek \u00fcmidiyle\u2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 Dr. Mehmet Hakan SA\u011eLAM \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 mhsaglamistanbul.edu.tr Kud\u00fcs, k\u0131z\u0131l elmas\u0131d\u0131r M\u00fcsl\u00fcman\u0131n. Kud\u00fcs, g\u00f6kte yap\u0131l\u0131p yery\u00fcz\u00fcne indirilmi\u015f kutlu bir \u015fehirdir. Kud\u00fcs, Hz. \u0130brahim\u2019in, Hz. \u0130shak\u2019\u0131n ve Hz. \u0130sa\u2019n\u0131n memleketidir. Kud\u00fcs, vahyin ne\u015f\u2019et etti\u011fi ilahi topraklard\u0131r. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":2398,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[92,71],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2360"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2360"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2360\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2400,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2360\/revisions\/2400"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2398"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2360"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2360"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vizyon2023.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2360"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}